Geçen hafta S. Frederick Starr’ın, Kayıp Aydınlanma Çağı adıyla yazdığı kitabından söz ettim. Dr. Starr’ın bize İslam kültürünün ne olduğu ve hangi aşamalardan geçerek bugünlere geldiği konusunu anlatması bir ayrıcalıktır. Starr bence meşhur müsteşrikler gibi konusunda uzman, yıllarını sahada harcamış, zorluklarla karşılaşmış, bileğinin hakkıyla konusunda otorite olmuştur. Ama bu imkanları nasıl edindiği ve motivasyonu bence […]
Geçen hafta yazımın başlığı “Pozitivizm, Faşizm, Demokrasi Ve Keynes” idi. Uygarlığın Kısa Tarihi kitabına dayanarak öğretici yolculuğumuza devam ettik. 19uncu yüzyılda ortaya çıkan yegane akım Sosyal Darvinizm değildi. Özellikle siyasi alanda etkileri hissedilen en önemli akımlardan biri “bilimcilik” ya da diğer adıyla “pozitivizm” oldu. “İç içe geçmiş olan bu iki akım, insanlığın önünü açacağına aksine […]
Pozitivizm, Faşizm, Demokrasi Ve Keynes Uygarlığın Kısa Tarihi Kitabına (*) dayanarak tarihte hem kısa hem de oldukça öğretici bir yolculuk yapmaya devem ediyoruz. 19. yüzyılda Batı’da yaşayan “beyaz adam” kendini dünyanın geri kalanından üstün, dünyanın geri kalanında yaşayanları da kendisinden aşağı varlıklar olarak görüyordu. Batı, bilimi ve akılcı düşüncesiyle üstündü; diğerleri ise bu bilimi ve […]
Geçen hafta İnsan Uygarlığının Kısa Tarihi kitabından yola çıkarak tarihte gezinti yapmaya devam etmiştik. Matbaa sayesinde bilginin daha hızlı ve ucuz el değiştirmeye başladığından, devletin ve iktidarın kökeninin tanrısal olmaktan çıkıp dünyevileşmeye başlamasından, Descartes’ın sayesinde gerçeğin tekelinin kilisenin elinden alınıp düşünen ve şüphe duyan insana verilmesinden, bilimsel düşünce sayesinde gündelik hayattan evrenin işleyişine kadar pek […]
SAPERE AUDE: BİLMEYE CESARET ET! İnsan Uygarlığının Kısa Tarihi (*) Kitabından yola çıkarak tarihte gezinti yapmaya devam ediyoruz. Nedir yüzyıllardır olup biten? En önce “insan merkezlilik” var; insanın ve düşüncesinin dinin boyunduruğundan görece özgürleşmesi yani. Matbaa sayesinde bilginin daha hızlı ve ucuz el değiştirmeye başlaması var. Sonra devletin ve iktidarın kökeninin tanrısal olmaktan çıkıp dünyevileşmeye […]
İNSAN UYGARLIĞININ KISA TARİHİ (2) İsmet Berkan’ın yazdığı kitabı okudum, hayran kaldım, demiştim. Ama tabii kendi bilgi, yorum ve hatta ukalalıklarımı da eklemeden duramadım. Neyse şimdi Orta Çağ ve Yeni Çağ’da neler oldu diyerek devam ediyoruz. Hatırlayacaksınız, tarihi olayların bağlamına bakarak okumak lazım demiştim. Burada uygarlık tarihimizin kısa notlarını bir bağlamla ilişkilendirerek vermek istedim. Orta […]
Geçen hafta konumuz İsmet Berkan’ın yazdığı İNSAN UYGARLIĞININ KISA TARİHİ kitabından yola çıkarak biraz geçmişe yolculuktu. Tarihte iki devrim oldu: Neolitik Devrim ve Sanayi Devrimi… Dünya tarihçilerinin başka birçok dönüm noktasından söz ettiğini de bilelim. Bugün üçüncü büyük devrimi yaşıyoruz! Ticaret bir insan ihtiyacının sonucu olarak ortaya çıkıyor. İnsan düşüncesinin gelişimi ile tarihin oluşumu/gelişimi arasında […]
İNSAN UYGARLIĞININ KISA TARİHİ İsmet Berkan’ın yazdığı kitabı okudum (1), hayran kaldım. Niçin mi? Çünkü insanlık nasıl bugünlere geldi. İnsanlık olarak yaşadığımız devrimler, keşifler, buluşlar, dünya savaşları, ekonomi politik… İnşallah birkaç yazıda bazı bölümleri size kısaca aktaracağım, yazar girişte şöyle diyor: Bizim ders kitaplarımızda bilgi bir tarihî bağlamda öğrenciye aktarılmak yerine test şeklinde veriliyor. Halbuki […]
Geçtiğimiz hafta konumuz Afyon Savaşlarıydı. Onur Gezer’in Hayaller Sancağının Kuru Sarhoşları: Osmanlılarda Esrar ve Esrarkeşler kitabından yola çıkmıştık. Osmanlı Devleti’nde esrarın izlerini süren kitapta yazar; esrarla ilk ne zaman tanışıldığı, kimler tarafından ne amaçla, nasıl, nerelerde ve ne şekillerde kullanılıp ne gibi sonuçlara ulaşıldığı, ilmi, dini, hukuki ve edebi boyutları hakkında ne söylenilip ne yazıldığı […]
*Kapak: Hüseyin Rıfat Çeteci, Kahvehane. Tuval üzerine yağlı boya. 93 x 122 cm. 1908. Yıldız Holding Koleksiyonu, İstanbul Çamlıca Kampüste Sergilenmektedir. Afyon Savaşları mı? Bugünkü kitabımız ilginç, Onur Gezer’in Hayaller Sancağının Kuru Sarhoşları: Osmanlılarda Esrar ve Esrarkeşler. Kitap Ege Üniversitesi tarih bölümü mezunu Gezer’in Anadolu Üniversitesi’nde tamamladığı yüksek lisans tezi. 2020-22 arasında 4 baskı yapmış. […]
