Üniversitede öğrendiğim örgütsel karar vermek yaklaşımı, yıllarca rasyonalite, verimlilik ve ölçülebilirlik üzerine inşa edilmiştir. İktisat, toplumda bireylerin mantıklı, tutarlı ve faydacı davrandığını varsayar. Ancak davranışsal ekonomi, bilişsel psikoloji ve iletişim çalışmalarında deneysel bulgular, bu varsayımın yetersiz kaldığını gösteriyor. Bence insanlar zamanla, tecrübeyle kısa yollar öğreniyorlar zihinlerinde, kurnazca ön alıyorlar birbirleriyle yarışarak. Türkiye’de her nesil birden […]
Geçen haftaki yazımda “hep online olmaktan, uzaktan çalışmaktan söz ediyoruz” dedim. Çünkü araçları amaç haline getirdik. Üretilmiş bir şey yoksa neyi servis edeceğiz, turizm sektöründe başarı için o ülkenin mükemmel bir inşaat sektörü ve turisti en lüks şekilde ağırlayabilecek ürün sunumuna ihtiyaç vardır. Bunu destekleyecek bir sanayi sektörü yoksa, en azından bunları temin edecek zenginliğiniz […]
ÜRETİMİN GİZLİ DÜNYASI Hep dijitali konuşuyoruz; bazılarımız dijital bir kimlik oluşturuyor, diğerleri işini dijitale taşıyor, iş yerlerinde dijital dönüşüm var. Bugün modern dünyada en çok kullanılan laf dijital, ama tüm bunlar hayatımızın nasıl ve ne kadarını oluşturuyor? Bence pek azını ama tıpkı tuz gibi vazgeçilmez kısmını; zira dijitalleştirebildiğimiz her şey verimli, güncel, rekabetçi olmuyor mu? […]
Bir restoranda 2025 yılında en çok sipariş verilen yemek anne köftesi imiş. Bir gencin postunda ise tabii ki Ülker Çikolatalı Gofret. Bir de yılın kelimesi var; Parasosyal, Cambridge Sözlüğü’nün, Rage Bait Oxford Sözlüğü’nün seçtiği sözlük, manası internette öfke ve tepki uyandırmak için kasıtlı olarak tasarlanmış içerik demek. Merriam-Webster, slop (ucuz içerik) sözcüğünü seçmiş. TDK ise […]
İstanbul’daki Afrika, hatta Türkiye’deki nerededir derseniz., İGA havalimanındadır, derim. Zira daha pasaportu geçmeden bir hediyelik eşya mağazası gibi konumlanmış bir dükkan, Afrika Vakfına ait ve burada meccanen bize Afrika’yı anlatıyor, ne hoş. İşte ben de bu dükkanı nihayet goyalama fırsatı buldum ve birkaç fotoğraf çektim ve size bahsedeceğim iki kitap aldım. OTUZ SEKİZ DİLDE AFRİKA […]
Bir toplumda yardım herkesin sahip olduğu bir hak mı, ayrıcalık mıdır? Dayanışmanın ve yardımlaşmanın kökenini ve sınırlarını hangi değerler oluşturur? Sosyal politika ihtiyaçları tanımlarken bu sorulara verilen yanıtlarla biçimlenir; toplumda kimlerin “bizden” sayıldığına dair sınırları belirler. Ayşe Buğra, “Kapitalizm Tarihi İçinde Sosyal Politika” isimli eserinde sosyal politikanın tarihsel seyri boyunca bu sorulara verilen cevapların ne […]
Kendi kendinize bu soruyu kaç kere sordunuz, hatta kızdığınızı etrafınızdakiler anlasın diye sesinizi yükselttiğiniz, oldu mu? Bu sorunun temelinde, sizi düşünmediklerini düşündüğünüz konu her ne idiyse, altında tasarım sorunu yatıyordur. Tasarım deyince, çoğumuz estetik temelli düşünürüz; bir ambalajın şıklığı, bir logonun çizgileri, bir sayfanın düzeni gibi. Halbuki tasarım bunların çok ötesinde bir şeydir; günlük hayatın […]
Şirketinizde çalışan insanlara baktığınızda ne görüyorsunuz? Masraf mı, yoksa potansiyel bireyler mi? Yöneticiniz size “karı artırmak için insanları motive etmeliyiz” dediğinde “yine mi aynı şeyler” diye hayıflandığınız oldu mu? Ya da belki de siz o yöneticisiniz ve çalışanlarınızın neden isteksiz olduğunu tam olarak anlayamıyorsunuz. Hubert Joly’nin The Heart of Business: Leadership Principles for the Next […]
ESKİŞEHİR, SİVRİHİSAR’IN NESİ MEŞHURDUR? Sordum yapay zekaya, dedi ki: Sivrihisar en çok Nasreddin Hoca’nın doğum yeri olması, zengin tarihi ve mimarisi, özgün yöresel yemekleriyle, dövme sucuklarıyla meşhurdur. Tarihi ve kültürel unsurlar açısından Frig, Roma, Bizans, Selçuklu ve Osmanlı uygarlıklarının izlerini taşıyan önemli bir tarihi merkezdir. Nasreddin Hoca’nın doğum yeri olup, her yıl haziran ayında Nasreddin […]
İNSAN NASIL KARAR VERİYOR?!? Kararlarımızı etkileyen görünmez etkenleri fark edebiliyor muyuz? Kalabalığın içinde hangi şartlarda ve ne denli ne kadar kendimiz kalabiliyoruz? Bir otoriteyle karşılaştığımızda onun isteklerine ne kadar uyum sağlıyoruz? Sınırlarımız nerede başlıyor? “Doğru” kararları vermek için gerekenler nedir? Bu soruların cevapları yakında çıkan New York Üniversitesi öğretim üyesi prof. dr. Selçuk Şirin’in “Bakışınızı […]
